Liefde vir ‘n feniks – Ciska Olivier (Uittreksel)

by Romanza
Liefde vir ‘n feniks – Ciska Olivier (Uittreksel)

Een

Anja skop haar pienk-en-pers tekkies uit terwyl sy die klam hemp oor haar kop trek en vies eenkant toe gooi. Sy draai die stort se kouewaterkraan oop en stroop die denim oor haar smal heupe af. Sy sou veel eerder gou in die swembad wou gaan spring en die hotel se ongelooflike uitsig oor Bangkok geniet, maar daar is nie tyd nie. Sy moet oor minder as ’n halfuur in die voorportaal wees. Haar lang, koperrooi hare plak in klam stringetjies teen haar vel en sy ril effens. Wat het haar besiel om haar hare in hierdie bedompige hitte los te dra vandag? Sy het mos geweet sy sal moet draf om alles klaar en versend te kry voor die ontmoeting vanmiddag.
Die koel water is lawing vir haar vuurwarm, natgeswete lyf en sy voel sommer hoe die lewe terug in haar are kruip toe sy ’n slag diep asemhaal. Hierdie weer is baie anders as Namibië se droë hitte, maar daar sal jy haar nie dood onder koue water vang nie. Dalk voel dit ook net so erg omdat sy oornag die koue Augustuswinde vir hierdie hitte verruil het.
Sy voel weer mens toe sy uit die stort klim. Met ’n handdoek om haar lyf en nog een om haar hare gevou, raap sy die grimeersakkie op. Sy huiwer ’n oomblik. Sy beplan tog nie om gedurende die volgende twee weke met grimering te bodder nie? Sy wikkel haar lippe, trek dan haar skouers op. Vir die ontmoeting kan sy darem haar beste voetjie voorsit.
Anja grimeer net liggies voor sy ’n wit kniebroek en donkerblou bloes met pienk blomme uit die kas haal. Sy trek vinnig aan en kyk op haar polshorlosie toe sy klaar is. Daar is nie genoeg tyd om haar hare droog te blaas nie. Sy vryf haar hare wat tot net onder haar skouerblaaie hang ’n bietjie droër voor sy dit lossies vleg en dan oprol en met nog ’n rekkie vasbind. Nou sal haar bloes ten minste nie nat word nie.
Op pad deur toe raap sy die bont skouersak van die bed af op en druk haar voete in die enigste paar wighakke wat sy saamgebring het. Sy kyk op haar horlosie terwyl sy by die deur uit haas en loop haar trompop in iemand vas.
“Oeps.” Sy ruk tot stilstand. “Ekskuus tog,” vervolg sy in Engels.
’n Paar vriendelike bruin oë ontmoet hare, maar so gewoond om net voort te gaan, gee sy nie veel aandag aan hom toe hy vir haar plek maak nie.
“Geen probleem nie,” stel hy haar gerus.
“Weer eens jammer,” roep sy oor haar skouer en draf om die hysbak te vang, maar die deure wat reeds toegekliek het, maak nie oop toe sy die knoppie druk nie.
“Waar is die vuur?” vra die man.
Sy hoor die lag in sy stem. ’n Mooi basstem, registreer sy.
“Ek is laat, dis al.” Sy kyk op haar horlosie, want sy het nie die tyd opgelet toe sy in hom vasgeloop het nie.
Sy is darem nie regtig laat nie. Hulle word ’n volle halfuur gegun voor hulle vergader, maar sy glo daaraan om stiptelik te wees. Sy kyk gangaf om die vreemdeling beter te bekyk, maar word deur sy agterkop en ’n groot rugsak begroet. Sy trek haar skouers op: Ag, wel.
Terwyl sy die hysbak na die grondvloer ry, besef sy die eerste keer dat haar vakansie nou werklik begin. Die aankope is afgehandel en versend. Sy moet net vanaand die besonderhede vir haar ma en ouma stuur sodat een van hulle dit in ontvangs kan neem indien dit voor haar in Windhoek aankom. Met die dekoritems wat sy hierdie week gekoop het, gaan sy nog mooier sprokiesagtige onthale kan skep.
’n Bekende sensasie prikkel deur haar, en sy glimlag terwyl sy haar asem diep intrek en weer uitblaas. Sy kan amper nie wag om tuis te kom om daarmee te begin werk nie. Volgende maand se Visagie-troue sal daarby baat kan vind. Dalk kan sy dit sommer as afsetpunt gebruik. Sy haal haar selfoon uit haar sak en maak vinnig notas.
Die hysbak se deure suis oop en sy gooi haar selfoon terug in die sak. Vir nou is dit egter tyd om ’n bietjie te ontspan. Sy skud haar skouers om haarself op dié manier in die vakansieluim te kry. Sy kan amper nie meer onthou hoe vakansie voel nie.
“Moenie jou kwel nie. Moet my ook om hemelsnaam nie elke dag bel nie,” was haar ouma se streng opdrag daar op die lughawe.
Anja het gelag. Sy weet ouma Gertruida het dit goed bedoel. Haar besigheid is in goeie hande. Sy het haar ook gerusgestel dat daar tye gedurende hierdie toer sal wees waar sy nie met hulle in kontak sal kan kom nie.
By Ontvangs wys die klerk vir haar die toerleier uit en sy stap hom glimlaggend tegemoet. “Hallo. Ek is Anja Lategan.”
“Welkom, Anja. Ek is Anchali,” groet die mannetjie met ’n breë glimlag wat drie kuiltjies in sy blas vel wys. Sy donker oë blink agter die bril en ’n warmer verwelkoming het sy nog min elders ontvang.
Hy merk haar op sy inligtingsbordjie af en bevestig die nodige inligting. “Sit gerus terwyl ons vir die res wag,” nooi hy.
’n Paartjie van Duitsland af kom stel hulleself voor en daarna groei die groepie vinnig. Nog twee paartjies, ’n pasgetroude egpaar uit Suid-Afrika en ’n verloofde paartjie van Amerika af, sluit by hulle aan.
’n Blonde vrou met dansende blou oë kom sit langs haar ná sy die ander gegroet het. “Haai. Ek is Clarice. Ek hoor ek en jy gaan kamermaats wees.”
“Aangename kennis. Ek is Anja.”
“Van waar af is jy?” wil Clarice belangstellend weet terwyl haar oë oor die groepie gaan.
“Namibië. En jy?”
“Waar is dit?” wil Clarice eers fronsend weet en haar aandag is onmiddellik op haar gefokus.
“In Suider-Afrika. Noord van Suid-Afrika en langs die Weskus.”
“O. Ek het nog nooit van die land gehoor nie. Ek is van Engeland af.”
Anja knik. Sy het al heelwat mense ontmoet wat nie haar vaderland ken nie. Sy let op toe ’n aantreklike jong man hul groepie nader. Hy het krullerige donkerbruin hare wat dig om sy kop staan, ruie wenkbroue en liggroen oë. Hy pyl ook reg op haar en Clarice af ná hy by Anchali aangemeld het.
“Hallo, dames,” groet hy met ’n breë glimlag, maar sy oë bly op haar vasgenael. “George is die naam.”
Clarice stel haarself eerste voor, en Anja mis nie die uitnodigende fladder van die vrou se wimpers nie. Sy hou haar glimlag kwalik onder beheer. Clarice is duidelik op soek na ’n vakansieromanse.
Sy stel haarself voor en sien hoe sy oë rek.
“Ek dog jy’s Nicole Kidman se dogter.”
“Ekskuus?” vra sy onkant betrap.
“Jy lyk net soos Nicole Kidman in Practical Magic.”
Clarice klap haar vingers. “Dis waar. Ek het self gedink jy lyk nogal bekend.”
Sy lag. “Jy het my amper gevang. Jy verbaas my ook. Ek het nog altyd gedink dis ’n te girly movie vir mans.”
“Ek het twee susters,” verduidelik George.
Sy knik. “Practical Magic is heel toevallig een van my ou gunstelinge. Ek is al ’n keer of wat met Nicole vergelyk, maar helaas, daar is geen verwantskap tussen ons nie.”
Hy knik laggend en groet die ander paartjies voor hy hom langs hulle tuis maak.
“So, van waar af is jy?” wil Clarice weet.
“New York, Amerika.”
Sy merk op toe ’n lang lenige man Anchali met ’n handdruk groet, en sit onmiddellik regopper. Die aankomeling troon bo hom uit en haar wenkbroue wip op, maar dan onthou sy dat sy self langer as Anchali is. Op 1,64 meter kan sy seker nie as vreeslik lank bestempel word nie, maar hierdie man kan sy onmiddellik sien is langer as die meeste van die mense in hul groep. Haar blik gly oor hom. Die wit T-hemp pas knap om sy lyf en verklap ’n plat maag. ’n Paar netjiese kuite steek tussen die donkerblou kniebroek en swart tekkies uit. As sy moet raai, is hy ’n man met ’n gereelde oefenprogram.
Sy kan nie plaas wat haar belangstelling prikkel nie. Daar is niks besonders aan hom nie. Hy is wel aantreklik, maar dit is meer as dit. Sy korterige hare met die regop kuif en sy wenkbroue is ’n doodgewone bruin. So ook sy oë, besef sy toe hy in haar rigting kyk. Dan tref dit haar. Dit is die man in die gang voor haar kamer! Anders as vroeër, is hy nou net skoongeskeer.
Sy glimlag verwelkomend toe hy na haar toe aangestap kom, maar dit is asof iets anders aan haar geheue karring. Hy lyk dan nou bekender as daardie oomblik in die gang. Is dit die hoekige gesig? Die breë voorkop dalk? Sy kan net nie haar vinger daarop lê nie.
“Hallo, Anja.”
Haar oë rek. Hy ken haar!
“Ek het nie verwag om jou hier raak te loop nie.”
Haar lippe gaan oop en dit neem haar ’n oomblik om te besef hy praat Afrikaans. “E. . . ekskuus?” stotter sy, ruk haarself dan met ’n keelskoonmaak reg. “Ek is nie seker ek ken jou nie.” Sy steek haar hand uit en glimlag doelbewus. “Anja Lategan.”
Sy sien hoe sy glimlag stram raak. “Werklik?”
Sy reaksie wek onverwags irritasie by haar, en sy kners op haar tande. Hy is seker ’n vriend of familielid van een van hul klante, maar hy moenie staan en dink sy onthou elke persoon wat sy ontmoet nie.
Sy kantel haar kop effens. “Wees dan so gaaf om my reg te help.” Hy beter ook nie draaie loop of haar hand langer in die lug laat hang nie. Hy wil nie ’n vyand van haar maak nie.
Hy grinnik en vat haar hand, maar sy oë lag nie saam nie. Hy soen haar kneukels, en dit is asof die lug uit haar longe verdamp.
Haar oë rek en sy stik byna aan die enkele woord terwyl sy haar hand uit syne ruk: “Jy.”

Oorbegin – Marilé Cloete (Uittreksel)

by Romanza
Oorbegin – Marilé Cloete (Uittreksel)

Een

“Ag nee, dis mos nou pure onsin.” Reinet plak die potlood met ’n sug op die mat langs haar neer. “Susters, waar is julle as ’n mens julle nodig het?”
“Ek is presies twee tree van jou af op die bank met my boek,” kom dit droogweg van Anet, die middelste suster van die driestuks. “Presies waar jy my elke Vrydagaand sal kry.”
“Ek is twee tree verder op my gewone stoel met my gewone hekelwerk,” laat kleinsus Maret ook van haar hoor. “Watter vreemde woord het jou blokkiesraaisel nou weer opgelewer?”
Reinet skuif regop teen die stapel kussings waar sy gesit-lê het met die blokraaiselboek teen haar bobene gebalanseer. “Pier. Het julle al ooit so ’n woord in Afrikaans gehoor?”
“’n Pier is mos so ’n houtdek wat in die see inloop, is dit nie? Hoewel dit darem baie direk uit Engels is.” Anet is ’n bietjie van ’n taalpuris. ’n Mens moet dapper wees om ’n Engelse woord in haar geselskap in jou sinne te gooi. Oor anglisismes is sy nog kwaaier, en deesdae is sy regtig effens manies oor die goed. Natuurlik die ellendige Engelsman se skuld wat haar so lekker befoeter het, maar dit waag niemand om vir haar te sê nie.
“Dis hoe ek dit ook ken.” Reinet tel maar weer die potlood op, vul die woord teensinnig in. “Hier word dit gegee vir ’n antwoord op die leidraad ‘wurm’. Waar op aarde het jy dit al gehoor?”
“Wel, ons het ons so van die buitewêreld afgesny dat daar maklik ’n nuwe woord sonder ons medewete kon ontstaan het.” Anet sit haar voosgeleesde slapband neer en staan op. “Het ons nog koffie, julle? Ek is darem nou baie lus vir iets lekker.”
Maret laat haar veelkleurige skepping op haar skoot sak. “Ons het nie meer koffie nie, Anet. Ook nie meer wyn nie.”
Reinet weet al weke lank hierdie oomblik moet een of ander tyd aanbreek. Sy is die oudste – al is dit net met ’n paar minute – en sy sal die leiding moet neem. “Julle, ons sal tot aksie moet oorgaan. Ons kan nie vir ewig hier in Anet se woonstel sit en die werklikheid ignoreer nie.”
Maret se oë is onmiddellik vol trane. Sy het nog altyd ’n klein hartjie gehad, maar ná sy ook haar werk in die toerismebedryf weens die pandemie verloor het, is die kraantjies permanent oopgedraai. “Ek sien nie kans vir die werklikheid nie. Ek voel so verneder. Werkloos en manloos en hopeloos.”
Anet draai kombuis toe sonder om kommentaar te lewer. Sy het nie altyd geduld met hul kleinsus nie, al is sy maar ’n paar minute ouer as Maret. “Wel, ons het nog rooibos. Ek gaan maak gou.”
“Ek is siek en sat vir rooibos. Veral as ’n mens drie bekers met een sakkie moet maak.” Daar is heelwat dinge waarvoor sy op die oomblik siek en sat is. Die heel satste is sy vir werkloos en uitsigloos wees. Hul drietjies het egter nou genoeg gewroeg en hulleself bejammer. Hier sal aksie moet kom. “Ons het darem nog ’n suurlemoen. Dit werk goed met flouerige rooibos.”
“Oukei, suurlemoentee sal dit wees.” Anet verdwyn die kombuis in.
“Maretjie, jy sal moet ophou huil.” Reinet staan van die mat af op en gee haar kleinsus ’n drukkie. “Ons sal aan die gang moet kom. As ons ons tee het, gaan ek ’n lysie begin maak. ’n Plan van aksie.” Maret vee haar trane met haar hand weg. Selfs snesies is nou al skaars in hierdie huis. “Ek het nie planne nie. Julle sal moet help.”
Reinet gaan sit in die oorkantste stoel. Hulle het darem nog al hul meubels wat hulle bymekaargegooi het toe sy en later Maret hier by Anet ingetrek het al pas alles nie so lekker saam nie. Dit was maande gelede toe hulle nog hoop gehad het.
Intussen was ’n wye verskeidenheid werksaansoeke almal onsuksesvol en nou is hulle op die punt waar hul spaarvarkies se toestand kritiek geraak het. Daar sal vinnig planne gemaak moet word. In die formele sektor kon nie een van hulle nog weer werk kry nie. Hulle sal wyer moet dink. Entrepreneurs word of skuld maak – of dalk is dit ’n kwessie van entrepreneurs word én skuld maak.
Dit is betreklik moeilik om ’n besigheid te begin sonder om groot geld te moet instoot. Geld wat sy nie het nie. Alles wat sy gehad het, het in die koffiewinkeltjie gegaan wat sy in Januarie begin het – haar lewensdroom wat waar geword het. Maar toe kom Covid-19, en die res is geskiedenis. Saam met derduisende ander klein besighede is Afsaal deur die pandemie ingesluk en minagtend uitgespoeg.
“Kry vir julle.” Anet sit die skinkbord met drie bekers op die koffietafeltjie neer. “Die suiker is ongelukkig ook gedaan.”
Reinet neem ’n slukkie van haar tee en blaai na die agterkant van haar blokraaiselboek; tel haar potlood op. “Sustertjies, ek soek voorstelle. Ons sal oorspronklik moet dink, so ver moontlik uit die boks.”
“Wel, ons kan vir Pa en Ma laat weet ons is in die verknorsing.” Maret kan enige oomblik weer begin huil. “Hulle gaan ons morsdood maak.”
“Ek is bevrees hulle gaan ons eerstens morsdood maak omdat ons hulle nie laat weet het toe ons so een ná die ander ons poste verloor het nie.” Anet proe-proe aan haar tee. “Dis nogal nie sleg so bitter nie. Suiker is mos in elk geval nie goed vir ’n mens nie.”
Reinet se potlood bly in die lug hang. “Ek sien nie kans om hulle te laat weet nie. As hulle klaar histeries geraak het, gaan hulle ons summier toegooi met hul geld, waarskynlik nog vir ons almal ook werk in die besigheid kry.”
Anet trek haar bene onder haar in; slaan haar arms om haar knieë. “Is dit nie maar wat moet gebeur nie? Ek dink jy moet maar opskryf, Reinet. Ons gooi mos net idees rond. Dis net voorstelle; dis nie noodwendig dat ons dit gaan doen nie.”
Reinet skryf neer, hoewel teensinnig: Vertel ouers. Sy kry nie reg om Vra ouers vir hulp by te voeg nie. “Oukei, volgende plan: Ons soek vir ons mans. Mans met beroepe en geld en hul eie blyplekke. Ek is bitter dankbaar ons kan hier by jou plak, Antjie, maar dit gaan nie vir altyd werk nie.”
“Mans met geld is op die oomblik so skaars soos hoendertande. Dis net harde besigheidsmense wat nou goed vaar. Dié wat bereid is om bo-oor almal te loop wat deur die pandemie platgeslaan is.” Reinet skryf neer, hoewel uiters teensinnig: Soek mans met geld.
“Mans soos Pa?” Anet bots die meeste met hul pa. “Ek wil nie ’n man soos Pa hê nie.”
“Pa is nie so sleg nie,” keer Reinet uit pure lojaliteit. “Hy’s lief vir ons.”
“Ja, hy is.” Maret begin weer verbete hekel. Geen mens weet wat sy aan die maak is nie. Dit is net ’n bont ding wat groei en groei. Sy het lankal haar eie oorskietwol uitgeput en dié wat hekelvriendinne aangestuur het, is ook feitlik gedaan. “Maar hy is nog liewer vir sy geld, en hy is nog steeds vies omdat ons nie ’n dokter, ’n prokureur en ’n ingenieur wou word nie.”
Ja, hy is so teleurgesteld dat hy nie eens haar onderneming wou ondersteun nie. In die lig daarvan voel sy nie so erg skuldig dat sy hom nog nie eens laat weet het Afsaal het intussen gevou nie. Hoe benouder hul al drie se situasies geword het, hoe skaarser was hul kommunikasie met hul ouers in Gauteng.
Dit voel veiliger om hier in die Swartland saam te koek en mekaar liewer te ondersteun as om aan Pa en Ma se kritiese benadering blootgestel te word. Nou is daar egter genoeg wonde gelek. Planne moet nou gemaak word en bitterlik vinnig ook. Noodplanne, verregaande planne, enige planne.
“Ek gaan vir Peter bel,” kondig sy aan nog voor die gedagte behoorlik in haar kop gevorm het. Haar impulsiewe idees was nog altyd haar bestes. Peter was lank haar werkgewer en hy ken die bedryf. Dalk weet hy van ’n moontlikheid.
“Bel tog net op WhatsApp, Reinet. Selfoonoproepe is veels te duur.” Anet is die flinkste bespaarder van hulle drie.
“Jip. Ek hoop net hy antwoord WhatsApp calls. Daar is mos moeilike siele wat nie daarvan hou nie.” Spandabelrig was sy nog nooit, maar op die oomblik moet elke sent omgedraai word tot hy behoorlik dronk in die kop is.
Sy is self effens dronk in die kop toe sy die gesprek afsluit. “Julle, Peter het vir my ’n moontlikheid. ’n Absoluut belaglike moontlikheid.”
Reinet staan terug, bekyk die toneel krities. Die tuk-tuk met al die benodigdhede staan mooi netjies in die middel van die oop ruimte tussen die koringlande vlak langs die grootpad noorde toe. Sy het alles wat ’n mens nodig het om so gou soos blits vir iemand ’n smaaklike kartonnetjie koffie gereed te kry. Die kennisgewingborde is op strategiese afstande van mekaar neergesit om motoriste vroegtydig te laat weet hier voor is ’n waentjie waar hulle ’n vroeë versterking in ’n mooi omgewing kan kry.
Die yskassie is vol melk gepak; houertjies met suiker, dekseltjies, servette en ekovriendelike stokkies om mee te roer, is uitgesit. Nou moet sy net kliënte kry. Peter het gewaarsku sy moenie wonderwerke verwag nie. Sy wou vir hom sê sy idee was in elk geval die wonderwerk wat sy nodig gehad het, maar toe besluit sy om liewer te swyg. ’n Mens het darem nog jou trots ook.
Die stilte suis behoorlik om haar. Het sy al ooit seweuur op ’n Saterdagoggend stoksielalleen tussen die koringlande van die streek waar sy grootgeword het, gestaan? In hul kinderjare het sy en haar sussies dikwels by maats op die koringplase van die Swartland gekuier, maar so alleen tussen die fluisterende goue are was sy nog nooit.
Dit is juis een van haar laerskoolmaats se pa wat so dierbaar was om haar toe te laat om gratis en verniet haar voertuig hier te kom trek. Dit was definitief die tweede wonderwerk. Meer kan sy seker nie verwag nie.

Vergeet van reëls – Dina Botha (Uittreksel)

by Romanza
Vergeet van reëls – Dina Botha (Uittreksel)

Een

Amelie Voster is nie seker sy het reg gehoor nie en kyk haar prokureur en vriend, Pieter Vermeulen, vir ’n paar oomblikke verslae aan. “Dis onmoontlik. My ma het destyds die huwelik laat ontbind. Ek . . . sy het my ’n egskeidingsdokument laat teken. Daarna sou sy dit iewers ingedien het. Of dalk vir ’n prokureur gegee het om in te dien. Ek weet nie. Ek . . . ek kan nie onthou wat so lank gelede gebeur het nie.”
“Ek weet nie wat van die dokument geword het nie, maar daar is geen egskeiding by Binnelandse Sake aangeteken nie. Net jou huwelik met ene Daniël Retief is bevestig en op hulle rekords. Jy is in werklikheid nog mevrou Amelie Retief. Hoekom die twee identiteite nog nooit ’n probleem vir jou was nie, weet ek nie. Jy het sekerlik al aansoek om ’n nuwe identiteitsdokument en ’n rybewys gedoen? Iemand moes tog die ongerymdheid agtergekom het?”
Sy roer haar skouers. “Ek verstaan dit ook nie. Verlede jaar het ek my paspoort hernu en my UAE-visum is sonder enige drama toegestaan. Onder my nooiensvan.” Amelie staan op, maar is nouliks bewus daarvan. Die vertrek het skielik te klein geword en sy voel lus om te vlug. “Wat gaan ek doen? Ek trou oor ses weke. En die huwelikskontrak wat jy moet opstel . . . wat sê ek vir Frans? Watse rede voer ek aan as hy my daaroor uitvra?”
“Dis heel eenvoudig. Jy vertel hom van jou jeugfoutjie en stel die troue uit totdat die gemors uitgesorteer is.” Pieter slaan sy lêer toe en vou sy hande. Hy toon min simpatie en lyk veel eerder geamuseerd met haar huidige situasie.
“Watse tipe vriend is jy? Of ’n prokureur? Jy moes nou al met twintig moontlike oplossings vorendag gekom het, en nie net daar sit met ’n grin op jou gesig nie.”
“Wie sê ek het nie klaar die bal aan die rol gekry nie?” Hy trek ’n hopie dokumente op die hoek van sy lessenaar nader en stoot een oor na haar kant. “Jy moet Daniël Retief gaan opsoek, die situasie aan hom verduidelik en sy handtekening op dié dokument kry.”
Haar hart ruk. Die gedagte om Daniël ná al die jare weer te sien, is skielik skrikwekkend. “Hoekom moet ék dit doen? Is dit nie waarvoor ek jou betaal nie?”
“Ek kan dit doen ja, maar in dié geval dink ek dis iets wat jy self moet hanteer. Jou ma het drooggemaak en dit sal beter wees as jy dit aan hom probeer verduidelik.”
“Sê nou hy is al getroud? Of hy het dalk kinders?” Sy druk haar vingers teen haar slaap waar ’n kloppende kopseer sy oorsprong het. “Dit raak al hoe meer gekompliseerd.”
“Dis hoekom ek dink dit sal beter wees as jy hom self vertel en nie ’n wildvreemde prokureur nie. Julle was immers tog childhood sweethearts gewees.”
Sy wil nie nou, terwyl Pieter voor haar sit, daardie paadjie terug na haar verlede loop nie. Nie waar hy dalk ’n glimp van haar eens flenters hart kan sien nie. Dit het haar ’n hele klompie jaar geneem om dit weer netjies toegewerk te kry. Sy tel die dokument met bewende vingers op. So ontredderd en ontspoor het sy lanklaas gevoel, maar Pieter is reg. Om Daniël van aangesig tot aangesig in te lig is haar probleem. Die papierwerk is syne. “Het jy dalk ’n adres opgespoor?”
“Om die waarheid te sê ek het. Dit is agter aan die dokument vasgeheg.”
Sy slaan die dokument agter oop. Dit lyk soos ’n werksadres in Johannesburg. “Enige ander inligting oor Daniël?” vra sy sonder om op te kyk.
“Dis ongelukkig al wat ek weet. Daar was nog nie tyd om dieper te delf nie. Met die troue ’n paar weke weg het ek gedink jy sal so gou moontlik van die probleem wou weet en hom gaan sien.”
“Jy is reg, en dankie dat jy my so gou ingelig het. Ek gaan dadelik daarvan werk maak.”
“Gaan jy Frans hiervan vertel?”
“Nee, hy weet nie van my . . . e . . . impulsiewe avontuurtjie nie. Niemand weet nie. Dis ’n geheim wat my ma graf toe gedra het. Ek sal bly wees as hy ook nie daarvan uitvind nie. Ek sal Daniël so gou moontlik gaan sien en sy handtekening kry. Hy gaan waarskynlik net so geskok soos ek wees om hiervan te hoor. Hopelik ook net so gretig om die probleem so gou moontlik te laat verdwyn. Ek is seker daar sal geen verdere probleme wees nie.”
Sy swaai haar handsak oor haar skouer, druk die dokument onder haar arm in en groet.
“Wag, ’n laaste vragie. Het jy en jou man, ek bedoel Daniël, enigsins kontak in twaalf jaar gehad?” verander hy sy vraag toe sy hom skerp aankyk. Sy kies haar woorde versigtig.
“Nee, die laaste keer wat ek hom gesien het, was op kampus. My ma het op een of ander manier van my manewales uitgevind. Daar was eendag ’n klop aan my koshuiskamerdeur en my ma het woedend voor my gestaan. Sy het my onomwonde laat verstaan hoe dom ek was. Hoe ek die hand wat my gevoed het, gebyt het. Ná al die drome wat sy vir my gehad het, het ek iets so simpel soos trou loop aanvang. Dié tipe van goed vir my gesê. Sy het my skaars tyd gegee om my goed te pak, wat nog te sê met Daniël kontak te maak. Of te groet. Ons is daardie selfde dag terug Jagersville toe.”
“Wat van jou studie?”
“Ek kon dit gelukkig klaarmaak, maar my ma het my soos ’n valk dopgehou. Die jaar daarna is ek Kaap toe om verder te studeer en dis waar ek graad gevang het.”
“Was jy nie opstandig daaroor nie? Oor die feit dat jou studentelewe so onverwags onderbreek is nie?”
“Ek . . . ek was op die ou end oukei daarmee. My ma was reg, ek het onverantwoordelik opgetree en as dinge skeefgeloop het, kon ek my toekoms geruïneer het.” Sy wil tog glo dat haar ma reg was. In haar beswil opgetree het. Haar ma kon iets sien wat sy nie kon nie. Daniël Retief het net misbruik van haar gemaak. ’n Slegte situasie uitgebuit. As dit nie die geval was nie, sou hy tog sekerlik ’n poging aangewend het om haar op te spoor, sin in haar kop te praat, haar uit ’n egskeiding probeer praat, maar hy het nie. Van Daniël Retief het sy nie weer ’n woord gehoor nie.
“Wou jy hom nie graag weer sien nie? Nie eens net een keer nie?”
“Hoekom vra jy?”
Pieter glimlag enigmaties. “Want meneer Daniël Retief gaan die verrassing van sy lewe kry. Die vrou wat aan sy deur gaan klop, is vandag ’n beeldskone jong dame. Vol grasie, selfvertroue en sterk. Veral sterk. Jy moet dit gerus onthou wanneer jy weer voor hom staan. Belowe my, Amelie, jy sal nie vergeet wie jy vandag is nie en jy sal nie toelaat dat hy oor jou loop nie.”
Sy glimlag effens. “Ek sal nie, ek belowe.”
Dis maklik om beloftes te maak, maar bitter moeilik om dit te handhaaf. Toe sy by Pieter se regspraktyk wegry, voel dit kompleet of haar lewe soos sy dit nou ken tussen haar vingers deur glip. Dit voel of twaalf lang jare krimp tot daar net ’n enkele paar weke van haar lewe oor is. ’n Paar weke wat die grootste geluk asook die grootste spyt en skaamte in haar jong lewe meegebring het.

As jy my wil hê – Annarie Linde (Uittreksel)

by Romanza
As jy my wil hê – Annarie Linde (Uittreksel)

Een

Gabi draai links by die grondpaadjie in soos haar suster haar beduie het: uit die smallerige, besige pad waar lawaaierige voertuie ongemaklik naby haar verbyrammel. Die paadjie maak eers ’n kronkel voordat sy uiteindelik die reusehoutbalke sien van die ingang na die groot stuk veld en bos van die Robbers’ Common. ’n Paar voertuie staan op die gruis geparkeer en oral lê modderige poeletjies ná die oggend se reën. Mense ry seker tot hier en stap dan verder die bos in met hulle honde, of ry op hulle fietse vir ’n Sondag se uitkom in die natuur.
Bly om hier te wees, asem sy diep in en ruik die andersheid van die Engelse landskap. Klammerig, vrugbaar. Rustig en vredig. Altans so voel dit vir haar ná haar stormagtige vertrek uit Suid-Afrika.
Net, sy wens sy het ’n behoorlike kaart gehad van die stuk aarde en bos waarin sy haar nou begeef. ’n Skermgreep sal haar op koers moet hou, en hopelik help haar gewoonlik goeie sin vir rigting haar ook. Sy kon net nie langer vir hierdie stappie wag nie, vlugvoos soos sy is ná die baie ure in die lug. Van Johannesburg na Heathrow via Doebai. ’n Beproewing vir liggaam en gees, maar die goedkoper opsie vir ’n Suid-Afrikaner op ’n skielike sabbatskuier in Engeland.
Gabi probeer onthou hoe haar suster beduie het sy moet stap. Hou regs, het sy gesê. Hou net regs, dan sal jy die pad kry na die Common toe wat loop tot naby die huis in Fernley Down. ’n Kortpad, dan hoef jy nie heelpad op die smal sypaadjie langs die besige pad te loop met brullende voertuie wat aanhoudend vir jou toet en oorgroeide swartbessieheinings wat na jou gryp nie.
Susan moes vanoggend iemand gaan spreek oor een of ander projek. Op die Sondagoggend nogal. Het voorgestel sy gee Gabi ’n geleentheid tot by Brackenshott, dan kan sy net deur die stukkie bos terugstap tot by die Common.
“Onthou, hou net regs,” was haar laaste woorde voor haar motortjie weer die verkeer ingesnor het.
En sowaar, Gabi sien ’n paadjie na regs net anderkant die ingang. ’n Vrou met haar hond aan ’n leiband stap reguit aan, maar Gabi weet daardie koers gaan haar baie verder neem as wat sy beplan. Sy wil nie langer as ’n uur of so stap nie, en sy behoort dit te kan doen. Tussen die bome in skuif die besige wêreld verder en verder weg. Die paadjie kronkel tussen die groen deur, en toe is sy in die digte bos. Hier en daar staan ’n stokou boom met fungi wat soos dwergtafeltjies uit die verwonde bas groei, maar daar is ook baie regop jong boompies wat gulsig reik na die sonlig wat net die boonste toppe vang. Op die grond lê ’n geelbruin blaretapyt. Verder is dit doodstil en alleen onder die bome. Gabi asem aspris weer die koel lug in tot diep in haar longe. Iets roer in haar binneste. Betowering. Wat so uit haar lewe uit verdwyn het. Hier is dit. Sy strek haar arms bo haar uit en buig haar kop terug terwyl sy soek na ’n stukkie blou lug hoog tussen die blare. Die spanning in haar skouers kom los.
Maar dan, natuurlik, nadat sy reeds ’n entjie gestap het, begin haar vrugbare verbeelding dwaal en onthou sy van Hansie en Grietjie in die bos. Dit het seker ook so gelyk. Wat van Rooikappie? ’n Mens kan maklik jou koers verloor, dink sy en ril. Onthou dan dat sy ’n grootmens is in Engeland waar jy darem nie heeltyd oor jou skouer hoef te loer nie. Tog, ’n mens weet nooit. Sy skud haar skouers ongeduldig. Sy moet oppas vir haar ooraktiewe verbeelding. Dit was juis een van die baie goed wat Handré so geïrriteer het. Nie dat daar veel was wat hom die laaste tyd nie geïrriteer het nie, onthou sy suur, dalk selfs hartseer. Nee, besluit sy, suur.
Die dreuning van ’n voertuig roep haar terug na die hier en die nou. ’n Rooi paneelwaentjie verskyn om die draai. Royal Mail. Is hier voor dan huise wat moet pos kry? Moet sy die bestuurder stop en vra of sy op die regte koers is? Ag nee wat, ’n mens kan tog nie te ver verkeerd gaan nie. Sy wil nie nou al weer met iemand praat nie. Wat sy nodig het, is stilte. Sy moet dink. Onthou, ontrafel, tot helderheid kom. As dit moontlik is. Vyf vermorste jare verwerk. Die narratief van haar lewe verander. Leer om wolwe in skaapsklere op ’n afstand te hou.
Voor die paar huise draai sy links by die bordjie met die pyltjie wat sê “bridle path”. Net daarna sien sy ’n stuk veld aan haar regterkant wat omtrent heuphoogte staan met een of ander gewas wat sy nie ken nie. Duidelik iets anders as ’n lappie Karoolusern. Susan het niks gesê van plase nie en Gabi wonder weer of sy op die regte pad is toe ’n groepie ouer mense van regs af met ’n ander paadjie aangestap kom. Sy wil nie in hulle vasloop nie, en wag tot hulle haar paadjie gekruis het. Sy sal hulle op ’n afstand volg. Hulle moet seker weet waarheen hulle op pad is.
’n Entjie verder klim die mense oor ’n houthekkie. Toe Gabi daar kom, sien sy die bordjie noem dit ’n “kissing gate”, en vir die eerste keer in ’n hele paar weke voel sy lus om te lag. In haar verbeelding sien sy twee jongmense wat by die hekkie staan en mekaar soen. Arme, onnosele drommels. Romanse en kissing gates. Verspotte droomwêreld waarin ’n mens verdwaal. Sy sug. Totsiens. Vaarwel. Afgehandel. Gabi sit haar voet op die plankie wat jou help om oor te klim. Slim, dink sy. Slim is wat sy moet wees. Van nou af. By die hekkie verby, voel sy of sy soos Grietjie al dieper die bos in dwaal. Die paadjie vurk. Waarheen is die ander mense? Voor haar is ’n opdraande teen ’n heuweltjie uit en daar is g’n mens nie. ’n Ligte krieweltjie glip teen haar rug af. Sê nou Wolf spring hier uit? Sy roer haar skouers ongeduldig maar gaan staan tog doodstil en probeer luister. Veraf klink daar nog stemme maar sy kan nie mooi hoor uit watter rigting nie.
Hou regs, onthou sy. Op haar horlosie sien sy dat sy al maklik ’n halfuur aan die stap is en sy is nog glad nie naby die Common waarvoor sy gemik het nie. Sy staan wel in ’n oopte bo-op ’n heuweltjie en toe sy opkyk, sien sy die valk hoog bo in die lug sirkel. Hoog vlieg hy, sirkel steeds hoër. So, dink Gabi, wil ek wees. Vry en sterk. Vry van beklemmende verhoudings en emosies en negatiwiteit. Dit is waarvoor sy hier is: ’n nuwe begin. Om weer te leer om vry te vlieg. Vir die tweede keer vanoggend glimlag sy. ’n Sprankie hoop skiet êrens op. Sy sal hier by haar sus kuier, sy sal heel word in hierdie groen en betowerende paradys van die Engelse landskap, en dan sal sy teruggaan met nuwe lus en planne vir haar toekoms.

Soeter as fudge – Lizelle von Wielligh (Uittreksel)

by Romanza
Soeter as fudge – Lizelle von Wielligh (Uittreksel)

Een

Jonette Malan kyk op haar polshorlosie. Die silwer wysers wys tien oor agt. Gewoonlik is dokter Jansen al agtuur hier – nie dat hy laat is nie.
Sy loop tot voor die venster en kyk teen die berg op tot by die groot bloekomboom wat op die kruin uittoring. Soos altyd gaan ’n ligte siddering deur haar. Vandag kom daar net ’n suggie by. Kiepersolkop gaan net nie dieselfde wees sonder dokter Jansen en sy vrou nie. Maar miskien neem dit nog ’n rukkie voordat hy iemand kry wat sy praktyk kan oorneem. Dalk gebeur dit nooit nie.
Dit is nou pure wensdenkery. Hy kan immers nie vir ewig aanhou werk nie. Daarby wag hul huisie by die see reeds vir hulle, en sy gun hulle dit van harte om daar te gaan aftree. Ook bly sy darem nie heeltemal alleen agter nie. Pa Peet en ouboet Dawie is nog hier. En haar ma. Nie dat sy graag die pad na die dubbelverdiepinghuis bo teen die bult neem nie.
“Goeiemôre, Jonette. Jammer ek is laat. Ons het ’n gas en ek kon net nie vanmôre my ry kry nie.”
Jonette draai voor die venster om. Te oordeel na dokter Jansen se opgewonde stemtoon was dit ’n aangename kuier. Wie kan die kuiergas wees? Seker nie een van hul kinders nie. Anders sou tannie Lettie so gesê het toe sy vanoggend laat weet het sy kan nie saam met haar gaan stap nie. “Nee wat, Dokter, daar is nog baie tyd. Die eerste afspraak is eers halfnege, en alles is gereed.”
Hy kyk op na die muurhorlosie. “Ja, maar ek wil gou die goeie nuus met jou deel. My praktyk is uiteindelik verkoop. Nogal aan iemand wat ook van Kiepersolkop af kom. Miskien ken jy hom van skool af, hoewel hy ’n paar jaar ouer as jy moet wees. Hy sê hy is nou sewe en twintig. En jy is nou weer . . . drie en twintig?”
“Twee en twintig,” help sy hom reg.
Hy knik. “Dan was hy in matriek toe jy in graad agt was. Lui Brink van Heerden dalk ’n klokkie?”
Jonette vat die kas langs haar krampagtig vas. Dit lui nie net ’n klokkie nie; dit ontplof soos ’n bom. Nooit ooit het sy gedink sy sal iemand haat nie, maar Brink van Heerden haat sy soos sy haarself gehaat het. Sy sluk en knik slegs voordat dokter Jansen die ontsteltenis in haar stem kan hoor.
“Ongelukkig kan hy jou nie onthou nie, maar ek sal jou nog aan hom voorstel. Ek is seker julle twee gaan net so lekker saamwerk. Hy is die ordentlikste man wat ek in ’n lang tyd ontmoet het, en hy het ’n hartlike persoonlikheid.”
Tarina Labuschagne, die ontvangsdame, loer by die deur in. “Meneer Calitz is hier. Kan ek hom maar deurstuur?”


Jonette gryp die pakkie versiersuiker in die kruidenierswarekas. Is die kondensmelk dan op? Gejaag skuif sy die jellie en ingemaakte blikkieskos weg. A, hier is darem nog een blikkie oor. Die vanieljegeursel gaan dit net-net maak. Sy moet onthou om dit op haar inkopielys te skryf, maar eers later. As sy nie nou fudge in haar lyf kry nie . . .
Met ’n geoefende oog sny sy ’n stuk margarien af en gooi dit in die plastiekbak. Die versiersuiker mors oor die rand toe sy dit sif, maar vandag kan dit haar min skeel. Dit is in elk geval sy wat die kombuis moet skoonmaak.
Sy stel die mikrogolf op twee minute, vat die kombuiskas voor haar vas en knyp haar oë toe. Brink van Heerden kan nie haar nuwe baas wees nie.
Die mikrogolf piep-piep. Sy haal die bak uit en klits die fudge met ’n draadklitser. Sy sit dit toe vir ’n verdere tien minute in. Net mooi môre gaan sy vir haar ’n ander werk soek. Kiepersolkop het egter net twee tandartse: dokter Jansen en dokter Bouwer. En laasgenoemde se assistent is blakend gesond. Ook is sy en haar man gevestig op die platteland.
Wel, dan moet sy na ’n ander dorp toe gaan. Selfs stad toe as dit moet. Maar wat van haar pa? Hy en Dawie sal net weer van brood en mieliepap begin lewe. Wie sal ook na die huishouding omsien en hul klere herstel? ’n Gat in ’n hemp kan hulle min pla. Die kombuisdeur gaan agter haar oop.
“Wat maak jy, Nettie?”
’n Lastige hitte stoot in haar nek op toe sy omdraai. Sy was as kind laas so uitgevang. Sy kan haar pa se vraag gerus vir haarself beantwoord. Waar is immers haar swaar verworwe selfbeheer van die afgelope vier jaar?
“O, hallo, Pappa. Ek . . . e. . . maak sommer fudge. Ons het lank laas nagereg gehad. Dan gaan ek draf. Ek sal netnou kom kos maak.”
Die mikrogolf piep-piep weer agter haar. Dit is net wat sy nodig het om haar pa se ondersoekende blik te ontglip. Sy voetstappe kom egter nader. Daarmee saam die reuk van ghries wat uit sy oorpak opslaan. Haar ma sou nou geraas het omdat hy nie eers sy hande silwerskoon geskrop het nie. Gelukkig het hy die ergste met ’n lap afgevee.
“Wat is fout, my kind?”
“Dokter Jansen het sy praktyk verkoop.” Hopelik vind haar pa dié rede bevredigend genoeg.
“Het jy dan jou werk verloor?” vra hy ontsteld.
Sy glimlag gerusstellend. “Nee, Pappa, of dit lyk altans nie so nie. Ek is maar net hartseer omdat dokter Jansen-hulle weggaan.” Dit is darem die waarheid, hoewel nie die volle een nie. Niemand behalwe tannie Lettie weet van Brink van Heerden nie. Eintlik is sy naam aan haar onbekend. Wat ’n genade! Sy dra net kennis van ’n matriekseun wat haar selfbeeld die finale knou in graad agt gegee het. Pa Peet knik begrypend. “Toe maar, jy kan altyd vir hulle gaan kuier. Julle kan ook steeds lekker oor whatsapp gesels.”
Dit is waar. Tog kan dit nie opmaak vir tannie Lettie se teenwoordigheid met hul stappies nie.


Jonette moet haarself inhou teen die afdraand. Netnou slaat sy gat oor kop en rol die laaste entjie tot by die dorpsdam. Sy het skoon vergeet om tydens middagete vleis uit te haal. Miskien moet sy maar die uitsondering maak en vis en tjips by die kafee gaan koop. Haar pa en Dawie sal die afwisseling geniet. Al wat sy soek, is ’n bak fudge en die privaatheid van haar kamer.
By die oop hek na die dam steek sy vas en hou met een hand aan die ysterpaal vas. Nee, Jonette Malan, daardie dae is verby. Om ’n mens aan soetgoed te vergryp vererger net jou ellende. Daarby is nommer agt klere reeds in sig.
Sy asem diep in en draf verder. Met aandete uitgesorteer, kan sy vanmiddag ’n bietjie langer onder haar geliefkoosde wilgerboom vertoef. Die lang takke versteek haar van nuuskierige oë. Ongelukkig versper dit ook haar uitsig oor die dam, maar dit pla haar nie rêrig nie. Solank sy net kan ontspan en ’n rukkie op haar eie wees.
Sy druk die takke weg en trek haar asem skerp in. Wie is die vent wat op haar plek sit? Eintlik is die dam oop vir almal; vandag het sy egter haar skuiling ekstra nodig.
Onverwags kyk die man om.
Brink!
Sy allerblouste oë vuur adrenalien in haar af sodat sy soos blits omdraai en spore maak. Tog is haar bene lam. Dit moet net nie heeltemal ingee nie. Sy het nog ’n steil bult om uit te hardloop en haar asem kom hortend.
Eers toe sy Jasmynstraat bereik, kyk sy om. Hy het haar gelukkig nie gevolg nie. Nou nog net vyf huise, dan is sy by hul rooibaksteenhuis. Sy sal net haar kar se sleutel in die kombuis kry en kafee toe ry. Dié keer gaan haar pa beslis nie glo haar ontsteltenis is slegs te wyte aan dokter Jansen-hulle se weggaan nie.

Soeter as fudge
Koop hier

Madeliefie in Namakwaland – Nellie Alberts (Uittreksel)

by Romanza
Madeliefie in Namakwaland – Nellie Alberts (Uittreksel)

Een

“When your ba-a-by, leaves you all alo-o-ne, and nobody calls you on the pho-o-ne, don’t you feel like cr-y-y-ing, don’t you feel like cry-y-y-ing? Come on ba-a-by, cry to me . . .”
Hanna neurie saam met die radio terwyl sy die kombuis opruim. Daar was omtrent ’n toeloop vanoggend vir die Madeliefie se Boereontbyt, seker omdat so baie reisigers in die karavaanpark oornag het, dink sy en skakel die skottelgoedwasser aan.
“. . .When you’re all alone, in your lonely room, a-a-and there’s nothing . . .” Sy draai die volume harder. Dié sestigerstreffer van The Staccatos bly ’n gunsteling. Sy kan dit nie help nie: Sy hou nou maar eenmaal van die Goue Oues. Haar lyf wieg ritmies heen en weer voor die spensrak terwyl sy die tertbestanddele uitsoek.
Sy voel goed vanoggend, glad nie huilerig of eensaam soos die lied suggereer nie – inteendeel . . . Dalk kom maak Innes vanoggend ’n draai. Hy is juis so gek oor suurlemoentert.
Toe die aroma van die terte in die oond die vertrek vul, hoor sy die geluid waarvoor sy heimlik luister: ’n Voertuig wat voor die Teekamer intrek. Sy kyk oor die tafels en stoele heen, uit by die groot uitstalvensters en sien ’n wit viertrekbakkie stop. Sy glimlag ingenome.
Die groot man in kakieklere wat die deur oopstoot, kyk rond in die vertrek tot hy haar raaksien. Hy haal sy keps af en vee deur sy hare.
“Hallo, boertjie, lank laas gesien. Hoe gaan dit met die skapies?” Innes Jansen, boer en veespekulant, voordanser by dorpsdanse en ’n man wat lekker kan soen, het so pas haar dag gemaak. Hy’s hier! Haar hart klop bly.
“So-so.” Hy glimlag flouerig, en vermy haar oë.
Gits, onthou sy, het hy nie Saterdagaand van fliek op Springbok gepraat nie? Sy het nog niemand gekry om vanaand na haar pa te kyk nie. O wel, dan is vanaand se fliek van die baan. Maar wat, hy ken mos haar pa se situasie. Hulle kan maar net lekker by die huis kuier; sy kan iets vir aandete maak.
Haar wange word effens warm by die gedagte aan die vuurwarm vryery op die stoepbank wat gewoonlik hul aande tuis afsluit terwyl haar pa salig slaap. Sy haal haar skouers op. Wat daarvan? Sy hoop hul verhouding is op pad na ’n trouring toe – hulle sien mekaar al meer as ’n jaar en hy het al dikwels in daardie rigting geskimp.
Hy kom sit by die toonbank en kyk rond vir ’n plek om sy keps neer te sit. Hanna leun oor die toonbank en soengroet hom. Hy soen terug, maar dit is nie so entoesiasties soos gewoonlik nie.
“O aarde,” probeer sy ’n grap maak, “moenie vir my sê die veediewe het al weer toegeslaan nie.”
Hy skud sy kop, en kyk haar met ernstige bruin oë aan.
“H’m,” terg sy. “Wat sal jou beter laat voel? Nog ’n soentjie?” Sy leun speels vooroor, maar hy sit effens terug op sy stoel.
“H’m . . . jy het nie dalk gewone koffie nie?”
“Wat! Gewone koffie? Niks boeretroos vir die boer nie?” Hanna hou haar stem lig, maar agter in haar kop tinkel ’n klokkie. Iets is nie reg nie.
“Iets ruik lekker. Wat bak jy?”
Hy kyk ongemaklik rond, enige plek behalwe in haar oë, besef sy verontrus.
“Suurlemoentert. Dit sal nou-nou gaar wees. Wil jy hê?”
Hy skud weer sy kop, kyk weg terwyl hy ’n lang teug van sy koffie neem. Hy sit die beker neer en leun met sy arms op die toonbank. “Ek moet met jou praat, Hanna.”
Instinktief weet sy dat wat gaan kom nie aangenaam sal wees nie. Dit is nie net ’n fliekafspraak wat gekanselleer word nie. Die klokkie in haar kop het nou ’n sirene geword. Sy vul haar beker hoewel sy nie eintlik koffie wil hê nie. “Praat maar.” Haar stem is stram.
Hy verskuif sy voete en staar woordeloos af in sy beker; die sirene het in ’n trompetgeskal verander. Die stilte rek en rek. Uiteindelik kyk hy in die rigting van die voordeur en rammel af: “Ek gaan binnekort trou, Hanna.”
Dit is asof ’n skoot koue water haar tref. Hoewel hulle nog nooit formeel oor ’n huwelik gepraat het nie, het hy dikwels na hul toekoms saam verwys. Dat hy gaan trou, kan sy glo, maar dat sy nie in die prentjie ingesluit is nie, het sy nooit verwag nie. Haar hart sak tot in haar skoene. Sy sluk swaar, probeer iets sê, iets wat haar ware gevoel verskans, maar haar tong wil nie werk nie. “O, regtig,” kry sy uiteindelik uit.
Hy kyk vlugtig op, met soveel ongelukkigheid in sy gesig dat sy moet wegkyk om nie in trane uit te bars nie. “Nou toe nou!” Sy veg om haar skok weg te steek, om ’n greintjie waardigheid te behou. “Is dit . . . iemand wat ek ken?” Sy sukkel die woorde uit.
“H’m . . . dis Stella van der Walt . . . van Springbok.”
Sy skud haar kop, druk haar bewende lippe opmekaar. “Ek ken haar nie.” Watter bisarre gesprek! Hoe op aarde het sy nooit eens ’n sweempie van ’n idee opgetel dat daar ’n ander vrou is nie?
“H’m . . .” Hy maak keel skoon, krap met sy vinger aan sy oor. “Sy is swanger, jy sien.”
Hanna staar hom met stokstywe oë aan; daar’s ’n gat waar haar maag moet wees. “Swanger?” Sy sluk. “En jy is . . . aanspreeklik?”
Innes antwoord nie. Hy kyk net by die venster uit.
Witwarm woede stuif deur haar lyf. Sy wil sy simpel, mooi gesig klap, die beker warm koffie oor sy kop omkeer, hom van die stoel afstamp. “So,” spoeg sy en probeer die bewing in haar stem onderdruk, “jy speel die heeltyd stoetram in die dorpe al langs die N7. Maandae is dit Stella op Springbok, Dinsdae is dit dom Hanna op Turatara en die Vader weet wie dit die res van die week is.”
“Nee, wag, dis nie so nie, Hanna. Ek . . .”
“Rêrig, Innes?” Haar stem is sarkasties. “As dit nie so is nie, hoe de duiwel het Stella van Springbok swanger geraak?” Sy weet as sy nie baklei nie, sal sy in trane uitbars.
Hy bly lank stil, sug dan. “Ek weet nie.”
Sy rol haar oë. Hoe naïef dink hy is sy? “Jy is ’n boer, Innes, en jy weet nie hoe sulke dinge gebeur nie?”
“Jy weet tog hoe ek oor jou voel, Hanna.” Hy leun vooroor.
“Nee.” Sy tree terug. “Nee, ek dink nie ek weet nie.”
Hy vee oor sy oë. “Ek moet my plig doen. Jy moet dit tog verstaan, Hanna.” Hy sug weer; skud sy kop. “Ek weet nie wat om te sê nie.”
Maar sy weet wat om te sê: “Totsiens, Innes, vaarwel, au revoir, hamba kahle . . . voertsek!” Sy kreet die laaste woord uit.
Sy gesig vertrek. “Hanna, asseblief, kan ons nie . . .?”
“Moenie vir my kom Hanna-Hanna nie.” Sy swaai om, reg om in die kombuis te verdwyn – voor sy sy hare een vir een uittrek en sy skene blou skop.
Sy sagte, diep stem stop haar in haar spore: “Hanna, ek wil nie hê ons vriendskap moet hieronder ly nie.”
Sy kan nie glo wat sy hoor nie. Wat ’n arme onnosele klip was sy nie! Hoe het sy nie oor daardie diep fluweelstem geswymel nie? Wanneer hy in haar oor gefluister het, het sy stem haar rilling op rilling gegee. Hoe kon sy so ’n kluit gewees het?
“Jou vriendskap beteken vir my baie, Hanna.” Hy staan op; kom nader. “Ek het gedink ons kan . . . gehoop ons kan so voortgaan.”
Hanna moet haar mond doelbewus toeklap; dit hang oop in verstomming. Sy kan eenvoudig nie glo wat uit die man se mond kom nie. Vriendskap, há! Hy wil nog steeds aangaan met ’n vryery agter sy vrou se rug! Hoe vermetel!
“Nee, Innes, die antwoord is néé! Kry . . . jou . . . ry!”
“Hanna . . .”
“En moenie vergeet nie: Die koffie kos twintig rand.”
Genadiglik pieng die voordeurklokkie en ’n gesin van vier kom ingestap vir ’n vroeë middagete. Sy los hulle terwyl hulle na die uitgestalde kwilte en ander items kyk, en begin vinnig ’n mengelslaai maak. Uit die hoek van haar oog sien sy hoe Innes sy keps op sy kop sit nadat hy eers onseker rondgestaan het, en toe by die deur uitstap.

Omdat alles sin maak by jou – Elsa Winckler (Uittreksel)

by Romanza
Omdat alles sin maak by jou – Elsa Winckler (Uittreksel)

Een

Christie steek haar arms uit en vat klein Xander by Karina. “Kom sit, jy verdien ’n ruskans.”
Met ’n sug sak Karina langs Christie op die bank neer. “Wat ’n vreemde Nuwejaarsdag. Ons land is terug op vlak drie as gevolg van ’n tweede vlaag van Covid en daar is gerugte die inperking gaan nog strenger word. Vreemde tye, nè?” Met ’n grinnik leun sy nader aan Christie en fluister: “Nou is dit nog net jy en Reinier wat nie getroud is nie.”
“Ug!” kreun Christie en gee Xander terug vir sy ma. “Jy ook nog. Dis al wat almal vandag vir my sê. Seriously, julle hele lot is verlief en verlore en kyk na die res van die wêreld deur ’n pienk brilletjie. Ek kan jou verseker daar is nie sprake van enigiets tussen my en Reinier Visser nie. Daar is nou maar net eenvoudig geen spark tussen ons nie. Soos in zero. Nie almal is so gelukkig soos jy en Debbie en Steyn om julle soul mates raak te loop nie.” Sy vat sommer ’n groot sluk van haar vonkelwyn. “Ek wonder wanneer ons weer kan begin werk, maar ten minste is die strande om die Kaap op die oomblik nog oop.” Karina skud haar kop laggend. “M’m, jy verander al weer die onderwerp soos elke keer wanneer iemand oor Reinier praat, maar oukei, ek speel saam. Ja, die Covid-ding is baie sleg, maar Januarie is gewoonlik ’n stil maand vir troues.” Sy grinnik. “En gelukkig is Debbie en Alec op honeymoon en steur hulle hulle nie aan die strande langs die Tuinroete wat nou toe is nie. Maar hoe voel dit om alleen saam met Mamma in die huis te bly?”
“Ek mis julle. Die boonste vloer is baie stil sonder jou en Debbie, maar ek en Mamma bly heerlik saam.”
Karina leun vorentoe. “Ek wil net hê jy moet weet wanneer jy ook wil trou . . .”
Christie skud haar kop beslis. “Dis definitief nie iets wat gou gaan gebeur nie.”
Karina steur haar nie aan die onderbreking nie. “Wanneer jy ook wil trou, onthou, Mamma is nie net jou probleem nie. Nie een van ons sal wil hê sy moet alleen in die groot huis agterbly nie, maar ons kinders sal saam na ’n oplossing soek.”
“Wel, gelukkig het ek geen plan om te trou nie, so ons het nie ’n probleem nie.” Christie spring op.
Karina gryp haar hand. “Nie so haastig nie. Onthou jy daai trourok wat jy aangepas het toe ons Debbie se trourok gaan soek het?”
“By die driehonderdste winkel waar ons in is?”
Karina lag. “Dit was darem net twaalf, maar ja, by die laaste winkel.”
Christie druk haar hand teen haar hart. “Oe, ek droom nog oor daai rok, natuurlik onthou ek dit. Die kant, die lae rug, die klokmoue – dis net só presies die soort rok wat ek eendag sal wil hê.”
“Wel, ons het dit vir jou gekoop.”
Christie hap in die lug. “Wat bedoel jy?”
Karina wieg vir Xander heen en weer in haar arms. “Net wat ek sê. Ek, Mamma en Debbie het die rok vir jou gekoop. Dit hang in die kas hier in my spaarkamer.”
“Julle is heeltemal troubetotteld, julle weet dit, nè? Ek is nie eens saam met iemand op die oomblik nie.”
“Wel, ’n mens weet nooit. As ek iets oor die afgelope paar maande geleer het, is dit dat dinge baie vinnig in dié familie gebeur.”
Christie kreun hardop. “Ek gaan nog vonkelwyn soek.”
Terwyl Karina heerlik lag, stap Christie vinnig na die tafel waar die wyn en vonkelwyn staan. Vandat Karina en Debbie, haar twee susters, met twee van die Visser-broers getroud is, is dit ’n tergery of en wanneer sy en Reinier, die enigste ongetroude Visser-broer, by mekaar gaan uitkom.
Sy en Karina en Debbie het tussen trourokke grootgeword. Terwyl Steyn met die bure se kinders in die strate gespeel het, het hulle drie sussies tussen blomme en trourokke en hulle ma en haar kliënte kammatroues gehou en feëverhale opgevoer. Haar gunstelingstorie was Aspoestertjie. Die prins het haar so gesoen, sy het daarvan wakker geword. Dís die soort soen waarop sy nog haar hele lewe wag – die een wat sterre laat ontplof en jou wakker skud.
Maar hier teen dertig besef sy al hoe meer die feëverhaal is nie noodwendig vir almal bedoel nie en sy gaan beslis nie trou net omdat almal om haar getroud is nie. En daai soen wat jou laat sterre sien, is ook dalk maar net iets wat in ’n feëverhaal gebeur.
Die hele troumanie het begin toe hulle broer, Steyn, sy vrou, Leen, op Greyton ontmoet het. Van die oomblik dat hulle getroud is, is dit asof almal skielik troukoors het en al onderwerp waaroor gepraat word, is wie volgende gaan afhaak. Die enigste mense wat nog nie getroud is nie, is sy en Reinier – skynbaar ’n eindelose besprekingspunt onder hulle onderskeie families.
Christie kyk vinnig deur die groot leefvertrek terwyl sy vir haar nog vonkelwyn ingooi. Leen se susters, Livie en Bella, en hulle mans is ook vandag hier op die Vrydag by Karina en Conrad om die nuwe jaar te vier. Kathleen se pa, oom Willie, kuier sedert Kersfees by haar en Steyn en hy het ook saamgekom vir die dag. Hy en haar ma sit en gesels land en sand op die bank.
Met die glas in haar hand, loer Christie so onopsigtelik moontlik grondlangs. Dankie tog, sover is daar nog geen teken van Skim nie.
Dié hond het sy verskyning gemaak toe Leen in haar tant Peet se huis op Greyton gaan bly het op dieselfde tyd wat Steyn die kothuis agter die huis gehuur het om te herstel van ’n skouerbesering. Volgens Leen en Steyn was Skim die rede hoekom hulle in mekaar se arms beland het – dieselfde storie wat Livie en Bart, asook Wian, die oudste van die Visser-broers en sy Bella vertel.
Ná Wian en Bella se troue het almal gewonder of hulle weer vir Skim sal sien en sowaar, die hond het al die pad Kaap toe saam met die twee gery om seker te maak Conrad en Karina kom bymekaar uit. Sy is dus maar versigtig vir Skim. Sy was by toe hy einste hier op Karina en Conrad se stoep seker gemaak het Debbie beland in Alec se arms.
Sy is egter nié van plan om ’n hond toe te laat om haar lewe se koers te verander nie en sy wens regtig almal wil ophou wonder oor haar en Reinier.
Sy geniet haar lewe en is mal oor haar werk. Sy en haar susters is al drie betrokke by Perfekte Troues, die besigheid wat haar ma lank gelede reeds begin het. Karina is die fotograaf, Debbie leef haar passie as fyngebaksjef uit en sy wat Christie is, doen die blomme.
Soos haar susters, het sy ook verder gaan swot. Sy het uiteindelik as geoktrooieerde rekenmeester gekwalifiseer, maar sy het vinnig besef dis nie haar passie nie. Reeds van skooldae af help sy haar ma met die funksies se blomme, en toe haar ma vra of sy nie daarmee wil voortgaan en die besigheid se finansies oorneem nie, was dit ’n baie maklike besluit om ja te sê. Behalwe dat sy elke dag doen wat vir haar groot vreugde verskaf, werk sy ook saam met haar susters en haar ma – haar hartsmense.
Vandat sy met blomme begin werk het, het sy begin lees daaroor. Sy wou alles weet: Waar kom die blom vandaan, watter blomme behoort aan dieselfde families, watter grond is vir watter blomme die beste, ensovoorts, ensovoorts.
Sy het op agtien Venessa Diffenbaugh se The Language of Flowers gelees en het toe al met ’n joernaal begin waarin sy die betekenis van die verskillende soorte blomme neerskryf. Dis lankal nie meer vir haar nodig om ’n blom se betekenis na te slaan nie, sy ken dit uit haar kop, maar haar joernaal is een van haar kosbaarste besittings. Sy maak ook sketse by die inligting oor elke blom, heerlike terapie saans ná ’n lang dag.
So ja, sy is single, maar sy is baie gelukkig en sy het allerhande planne. Sodra Covid verdwyn en ’n mens weer kan reis, wil sy graag haar ma Toskane toe neem. Dit was nog iets waaroor sy en haar susters gepraat het, maar voor hulle hulle planne kon deurvoer, is Karina getroud en net daarna het Covid reis onmoontlik gemaak.
Iewers vorentoe sal sy dalk iemand ontmoet en trou, maar die enigste persoon wat haar op die oomblik hinder, is Reinier Visser, en hy is nie die soort hinder met wie ’n mens trou nie.
Die vae fladderings wat die man op haar maag veroorsaak, kon sy tot dusver ignoreer. Soos sy broers, is hy ook belaglik aantreklik. Dis al wat die fladderings beteken. Soos enige volbloedvrou waardeer sy ’n mooi man, maar fladderings is nie dieselfde as die vonke wat gespat het van die begin af tussen haar twee susters en die mans met wie hulle uiteindelik getroud is nie. Dis net fladderings. Nie sparks nie. Glad nie sparks nie.
Met donker hare en stukkies blou hemel vir oë, laat knak Reinier heel waarskynlik die meeste vrouens se knieë; die ligte bewegings op die krop van haar maag is dus heeltemal te verstane. Skynbaar neem hy gereeld girls uit, vertel sy broers. Nie dat sy hom al ooit saam met ’n vrou gesien het nie. Hy bring nooit ’n date saam na ’n familiekuier nie en sy het ook nog nooit ’n foto van ’n girl op enige van sy sosialemediablaaie gesien nie.
Sy frons. Kan dit beteken hy’s gay?
“Kan ons praat?” vra ’n stem agter haar. “Ek wil iets met jou bespreek.”
Dis einste Reinier wat agter haar staan. Christie maak seker sy glimlag breed voor sy omdraai. Daar is beslis geen vonk nie, maar vandat sy hom die eerste keer gesien het, maak hy haar . . . kriewelrig. Tot dusver het sy hom probeer ignoreer en sy sorg ook dat sy so min moontlik met hom praat.
Maar twee van haar susters is met twee van sy broers getroud, wat beteken hulle gaan mekaar noodwendig dikwels sien. Sy kan hom nie die hele tyd vermy of ignoreer nie; sy moet ’n manier vind om die vent ten minste te verdra.
“Hallo, swaer!” Vrolik klink sy haar glas teen Reinier s’n. “Op die nuwe jaar!”
Hy lig sy wenkbroue terwyl hulle glasies klink. “Jy glimlag vir my – wat is fout?”
“Hoekom sal iets fout wees?”
“Wel, jy glimlag en jy praat met my – dit het nog nooit gebeur nie. Vandaar my vraag.”
“Ag, toe nou. Dis nie so erg nie. My Nuwejaarsvoorneme is om met almal vriendelik te wees.”
Hy knik. “Interessant. Maar oukei, dit maak dit makliker om met jou te gesels.”
Sy neem ’n groot sluk van haar vonkelwyn. Miskien moet sy gaan water soek, haar kop voel nou baie vreemd en netnou sê sy iets waaroor sy môre spyt is. “Solank jy net nie ook voorstel ons moet ’n fling hê nie. Dis al wat ek nog vandag gehoor het, maar ek stel regtig nie belang nie. En dis niks persoonlik teen jou nie. Behalwe dat daar hoegenaamd geen spark tussen ons is nie, is ek glad nie in die mark vir ’n fling nie. Op die oomblik is ek single en baie happy, dankie. Trou wil ek beslis eendag, maar nie nou al nie. So geen flings vir my nie.”
O flip, sy praat heeltemal te veel en sy het die woord fling seker nou ’n honderd maal gebruik, maar hy sê nie ’n woord nie en sy ploeter voort. “En ek weet nie, miskien is jy gay en stel jy glad nie eens in vrouens belang nie. En dis ook orraait, hoor? Ek het baie gay pelle en . . .”
Daar is ’n lig in sy oë wat sy glad nie vertrou nie en haar woorde raak weg. Sy gee ’n tree agteruit.
Maar hy kom nader. “So jy het al oor ons en ’n fling gedink? Interessant.”
“Dis nie wat ek sê nie!” roep sy heeltemal te hard uit en word bewus van almal se koppe wat in haar en Reinier se rigting draai. Sy sit haar vonkelwyn neer en gryp sy hand. “Kom ons praat die ding nou eens en vir altyd uit.”
Sy stap in die rigting van die stoep. Warm vingers vleg styf met hare. Wat het haar besiel om die man se hand te gryp?

Hart van kant – Didi Potgieter (Uittreksel)

by Romanza
Hart van kant – Didi Potgieter (Uittreksel)

Een

Amanda kyk subtiel op haar horlosie en moet ’n kreun onderdruk toe sy sien hoe laat dit is. Sy stuur ’n skietgebed op dat die onderhoud met hulle gesin nou einde se kant toe staan. Dit voel immers daar is niks wat die joernalis nog nie weet van Ben en Karin White nie.
Die man stem egter in vir nog ’n koppie tee en dit verg baie van Amanda om nie opsigtelik kriewelrig te raak nie. Miskien kan sy haarself verskoon?
Sy is besig om ’n plan in haar kop te beraam toe die joernalis na haar toe draai en vra of hy nog ’n paar vrae aan haar kan rig.
Genade, sy kan regtig nie dink watter bydrae sy moontlik nog kan maak tot die artikel oor haar pa se suksesvolle termyn as goewerneur van Tennessee nie. Sy het immers al genoeg kere vertel watter liefdevolle, betrokke pa hy was en hoe hy ten spyte van sy besige loopbaan altyd daar was vir sy kinders.
Sy blaas haar asem uit en fokus daarop om haar glimlag sag te hou. “Natuurlik.”
Haar moed sak verder in haar skoene toe hy homself van voor af gemaklik in een van haar ma se gunstelingleunstoele maak. “So Amanda, jou winkel, die White Boutique, doen baie goed en op nege en twintig het jy al ’n taamlike naam vir jouself gemaak. Jou pa se posisie het seker baie deure vir jou in die bedryf oopgemaak?”
Vir ’n sekonde of twee dink Amanda sy het dalk verkeerd gehoor, die vraag het immers niks te make met haar pa se loopbaan nie. Dan sink die vraag in en sy hou met moeite haar glimlag opgeplak. Voor sy vir die man ’n koel antwoord kan gee, vou haar pa se hand om hare. “My posisie as goewerneur het dalk ’n deur of twee oopgemaak, maar Amanda se talent het hulle oopgehou en nog ander oopgemaak. Deesdae is Amanda White ’n naam op baie bruide se lippe.”
Die duidelike trots in haar pa se stem laat haar effens ontspan, maar die volgende vraag maak dit egter ongedaan. “En jou verhouding met Matthew Jameson?”
Ergernis laat die vel om haar keel warm gloei. “Vra jy of my of my pa se naam die verhouding begin het, of my talent hom daar gehou het, want dit moet jy hom eintlik self vra. As jy my nou sal verskoon, ek het ’n belangrike kliënt wat môre in Colorado trou en ek sal nou moet ry as ek my vlug wil haal.”
Sy staan op en sonder om terug te kyk stap sy weg. Sy hoor haar pa laggend verskoning maak oor politikusse se kinders en sy glimlag self. Ben White is dalk die goewerneur van Tennessee, maar hy is haar pa en sy kan net hoop dat sy eendag met ’n man soos hy kan trou.
Hoekom die gedagte haar aan Clinton Anderson en nie Matthew nie laat dink, kan sy om die dood nie sê nie. Maar daar is nie tyd om te wonder hoekom haar gedagtes die beeld van die nors veearts van Ridgeway opgetower het nie; sy moet oor ’n uur op die lughawe wees en sy moet voor dan by die boetiek stop. Sy moet ’n trourok oplaai voor sy lughawe toe gaan.
Amanda byt haar lip. Sy weet dit is eintlik nie haar keuse nie, maar sy het nie vrede met die rok wat Christi gekies het nie. Eintlik ook nie met die bruidegom nie, maar dit het nog minder met haar te doen. Wat sy egter nie kan toelaat nie, is dat Christi met daardie plein rok trou terwyl sy wat Amanda is, weet presies watter rok vir haar bedoel is. Die hemel weet hoekom Christi nie eers die ander rok wou aanpas nie, maar in haar hart weet sy dat die jongste lid van die countrygroep bitter spyt gaan wees as sy nie eers probeer nie.
Gelukkig is Amanda se bagasie met die swart kantrokkie wat sy deur die loop van die week vir haarself vir die troue gemaak het, reeds in die kattebak en sy hoef nie eers by die huis te stop om dit te kry nie. Die onderhoud wat hulle met haar pa gevoer het omdat hy aan die einde van sy termyn is, het meer tyd in beslag geneem as wat sy verwag het. Amanda ry effens oor die spoedgrens om so vinnig moontlik by die White Boutique te kom.
Sy parkeer reg voor die boetiek en spring omtrent uit haar kar. Whitney, haar winkelassistent, kyk verbaas op van agter die toonbank. “Ek dog jy is al in Montrose.”
“Darem nog nie. Ek het die rok kom haal.”
Whitney se glimlag verbreed. “Ek is bly.”
Amanda knik en stap na die kleresak wat sy teen een van die relings gehang het, en vir oulaas trek sy die ritssluiter oop. Ja-nee, dink sy tevrede, hierdie rok is beslis Christi s’n. Sy tel haar naaldwerksak op vir ingeval daar enige verstellings aan die rok gaan wees, maar sy twyfel.
Dit is immers die prentjie wat sy van Christi op haar troudag het.


Dit was ’n lang en warm dag en Clinton wil regtig net op die stoep sit met ’n bier of twee tot die moegheid so ’n bietjie uit sy lyf is. Die drie nuwe perde wat hy ’n ruk terug gered het, het hom behoorlik besig gehou en met Richard aan die gang by sy nuwe huis, was daar nie die ekstra hulp waaraan hy gewoond geraak het nie. Hy sou nooit gedink het hy sou dit sê nie, maar hy gaan die bekende rockster se raakvatmanier met die perde mis. Met die winter wat voorlê en die stalle wat hy volgende jaar wil aanbou, is daar nie nou regtig geld vir ekstra hulp nie.
Dan is daar die gerugte van ’n merrie wat net buite Montrose onder haglike omstandighede aangehou word, wat nog die hele oggend by hom spook. Die hemel weet, hy het nie plek in sy begroting of stalle vir nog ’n perd nie. Oor twee weke, as Richard se stalle reg is en die drie daarheen geskuif kan word, is daar dalk plek, maar hy wil nie vir Richard geld vra vir die perde nie. Dit voel nie reg nie, nie ná alles wat hy gedoen het in die tyd wat hy hier op Mountain Valley was nie.
As Richard nie uit sy eie iets vir die perde gee nie, sal hy ’n ander plan maak. Hy het nog altyd.
Hy haal sy hoed af toe hy by die agterdeur instap. Berta kyk vlugtig op van waar sy besig is om pampoene te skil. “Daar is koue bier in die yskas en daar is steaks gemarineer wat jy vir ons later op die rooster moet gooi. Ek moet die pampoenpasteie vir die troue môre klaarmaak.”
Hy knik en maak die yskas oop. “Wil jy iets hê om te drink?”
“Appelsap sal nou heerlik wees, dankie.”
Hy skink vir haar voor hy sy bier oopmaak. “Ek het gedink om so ’n paar minute net te sit, maar ek kan jou gou eers help pampoen skil?”
“Nee, jy is te vuil, gaan rus so ’n bietjie, dan gaan was jy die reuk van perd van jou af. Ek het vir Richard genooi om saam te eet, maar ek kon sien dat hy nie in ’n goeie bui is nie, so ek glo nie hy gaan kom nie.”
Clinton skud sy kop en vat ’n sluk van sy bier. Hy hoef seker nie sy teorie met Berta te deel dat hy dink Richard se bui het te doen met die vrou wat môre die bruid is nie. Dit het niks met hom te doen nie, maar dit wat hy die afgelope tyd voor hom sien gebeur het met Richard, is presies hoekom hy glad nie van plan is om ooit ’n vrou te naby aan hom te hê nie – die hemel weet, as die liefde so ’n uitwerking op ’n geharde rockster soos Richard Barret het, hoe gaan hy lyk as hy die dag sy hart verloor?
Om die een of ander onverklaarbare rede kom die blonde modeontwerper se gesig by hom op en hy skud sy kop. Nee wat, hy het genoeg moeilikheid soos dit is, hy het nie die goewerneur van Tennessee se dogter nodig om dinge verder om te krap nie.

Waag en wen – Renda de Waal-Fourie (Uittreksel)

by Romanza
Waag en wen – Renda de Waal-Fourie (Uittreksel)

Een

Die deurklokkie lui vir die tweede keer.
“Katryn, maak asseblief die deur oop en nooi die man in,” roep Katryn se pa. “Ek maak net klaar met ’n telefoonoproep.”
Haar konsentrasie reeds verbreek met die deurklokkie se gelui, staan sy op. “Oukei, Pappa,” roep sy effe ongeduldig terug.
Sy hardloop met die trappe af voordeur toe, haar gedagtes nog besig met die groepstate-oefening waarmee sy besig was, en maak die deur oop. Sy kyk vas in ’n ou blou T-hemp oor breë skouers, ’n jean met ’n vuil kol op oor smal heupe. Lang, sterk bene. Sy moet haar kop ’n hele paar sentimeter lig om die man se gesig te sien.
Warm goudbruin oë is op hul beurt besig om haar deur te kyk. Sy keer haarself toe sy haar stokou T-hemp wil aftrek oor haar kortbroek. Albei gekoop terwyl sy nog op skool was en sy nog na ’n dogtertjie gelyk het. Intussen het sy rondings bygekry.
Die man voor haar lyk asof hy in sy laat twintigs is. Sy blik huiwer op haar bene en voete. Sy verstyf.
Hy kyk op met ’n glimlag en steek sy hand uit: “Goeiemiddag. Daniël Roux van ESS Sekuriteitsdienste.”
Haar mond trek af. Kyk maar, meneer Roux. Been there, done that. Sy ken sy soort.
Haar hand raak baie vlugtig aan syne. Sy stel haarself nie voor nie. “Kom binne. My pa is net besig met ’n telefoonoproep. Hy sal nou by jou wees.”
Sy stap vooruit na die sitkamer, baie bewus van sy blik op haar. “Sit, asseblief. Ek gaan net vir my pa sê jy is hier.” Sy kyk tersluiks na sy jean. Sy hoop die agterkant is skoner as die voorkant.
“Ek sal staan en wag vir jou pa. Ek is nie van die skoonste nie.” Daar is ’n fyn glimlaggie om sy mond en sy oë lag.
Sy kry ’n kleurtjie. Het hy haar blik op sy jean gesien? Ja, sy dink hy het.
“Verskoon my,” sê sy en stap haastig uit.
In sy studeerkamer is haar pa net besig om sy oproep af te sluit. Hy staan op.
“Iemand van een of ander sekuriteitsplek wag in die sitkamer, Pappa.”
“Dankie. Hy kom na die alarmstelsel kyk.” Hy sit ’n arm om haar skouer en gee haar ’n vinnige drukkie voordat hy uitstap.
Sy stap met die trappe op terug na haar kamer. Die man het ’n besonderse kleur oë. Sy donkerbruin hare is darem blink en skoon. Hy is nie mooi nie – sy gesig is te sterk om mooi te wees, maar hy is baie aantreklik. En hy het ’n pragtige glimlag. Spierwit tande.
Nou hoe weet sy dit? Sy het hoogstens vyf sekondes na hom gekyk. Hoe kon sy in daardie paar sekondes so baie waarneem?
Sy weet nog iets, dink sy vererg. Sy weet dat sy nie van die man hou nie. Sy hou nie van mans wat so oorloop van selfvertroue nie. Jeandré was ook so. Hy behoort verleë te wees dat sy jean vuil is. Hoekom lag hy haar uit?
En hoekom ontstel die man haar? Hy gaan die alarmstelsel regmaak, en sy gaan hom nooit weer sien nie. Wat sy nou gaan doen, is om op die groepstate-oefening te konsentreer. Môre skryf sy haar laaste semestertoets in Rekeningkunde en dan lê die eksamen voor.
Sy kry uiteindelik gekonsentreer. Iets is fout: Die balansstaat balanseer nie. Sy frons. Wáár het sy ’n fout gemaak?
“Katryn!” roep haar pa.
Net nie nou nie, Pappa, asseblief nie, dink sy geïrriteerd, maar sy antwoord: “Ja, Pappa?”
“Sal jy asseblief vir ons kom koffie maak? Sit sommer van Mamma se beskuit by.”
Sy wil nie, en sy wil daardie man nie weer sien nie, maar sy het nie ’n keuse nie. “Ek kom!” roep sy.
Sy draf weer met die trappe af kombuis toe. Sy hoor haar pa en die sekuriteitsman se stemme in haar pa se studeerkamer. Die alarmstelsel se hoofpaneel is daar.
Sy skakel die ketel aan. Haar pa hou nie van kitskoffie nie, maar sy gaan nie nou met die koffiemasjien sukkel nie. Sy meet moerkoffie in ’n perkoleerkan af en pak bekers, melk, suiker en die begeerde beskuit op ’n skinkbord. Toe die water kook, vul sy die perkoleerkan en dra dit studeerkamer toe.
Die man staan op om die skinkbord by haar te neem. “Het jy my dogter ontmoet, Daniël?” vra haar pa.
“H’m . . . Nie heeltemal nie, oom Ernst. Ek het darem netnou gehoor haar naam is Katryn.” Weer daardie fyn glimlaggie om die mond en lag in sy oë.
Oom Ernst? Hy en haar pa is al op voornaamterme.
Haar pa frons. “Het jy nie jouself voorgestel nie, Katryn?”
Nou is sy in die moeilikheid by haar pa, en dit deur hom. Haar pa voel baie sterk oor goeie maniere. “Ek het seker vergeet, Pappa.” Om sy aandag af te trek, vra sy: “Is daar nog iets, Pappa? Ek is besig om voor te berei vir môre se Rekeningkundetoets.”
“Ja, asseblief. Mamma het gebel en gevra dat jy solank die hoenderpastei in die oond sit en ’n slaai maak. Sy sal eers ná ses by die huis wees. Eet sommer saam met ons, Daniël. Daar sal oorgenoeg wees – my vrou het ’n groot pastei gemaak en sy maak in elk geval altyd te veel kos. Sy glo daar moet iets oorbly. Ek sal baie graag verder met jou oor al die tegnologiese foefies wil praat. Jy het nou my belangstelling geprikkel.”
Katryn verstyf. Sy wag om te hoor wat sy antwoord gaan wees.
“Dankie vir die uitnodiging, Oom, maar dit was ’n besige dag en ek wil baie graag gaan stort en skoon aantrek.” Sy kyk verlig op. Sy oë rus vir ’n oomblik op haar gesig; sy oë baie koel. “Ek sal graag op ’n ander dag van so ’n uitnodiging gebruik maak; dan sal ek Oom vertel van al die jongste ontwikkelings.”
“Ons maak so, Daniël. Ek sal jou kontak. Ek wil graag hê jy moet my seun ook ontmoet. Sit, dan drink ons ons koffie. Gaan jy nie saamdrink nie, Katryn?”
“Nee dankie, Pappa. Ek het nog ’n klomp werk om te doen. En ek wil gou gaan doen wat Mamma gevra het. Verskoon my, asseblief.” Sy kyk op haar beurt koel na die man. “Tot siens, meneer Roux.”
Sy moet noodgedwonge weer die hand neem wat hy uitsteek. “Tot siens, juffrou Van Wyk.” Hierdie keer is dit hy wat net baie vlugtig aan haar hand raak voordat hy weer na haar pa draai.
Sy kry die gevoel sy is verskoon. En dit in haar eie huis. Sy hou niks van Daniël Roux nie. Wie dink hy is hy?

Nogtans sal ek jou liefhê – Magdaleen Walters (Uittreksel)

by Romanza
Nogtans sal ek jou liefhê – Magdaleen Walters (Uittreksel)

Een

Waar die smal paadjie vanuit die berge by die pad na Keswick aansluit, word die poskoets in die modderige sneeu tot stilstand gebring.
“Mejuffrou Eloise Clark?” Die koetsdrywer roep ongeduldig voor van die bankie af, asof die dag met al sy teenspoed en frustrasie vir hom te lank geword het.
Eloise kom strammerig orent en vind haar weg oor skoene en verby knieë deur toe. Dis met moeite dat sy op die been bly toe sy met die sak met tannie Maxine se materiaal in haar arms uit die koets steier en enkeldiep in die vars sneeu trap.
Ná die bedompigheid van die beknopte koetsruim is die buitelug ’n ysige skok op haar sisteem. Die storm wat die afgelope twee dae in Carlisle gewoed het, het ook hier sy merk gelaat. Die ganse wêreld om haar is met ’n glinsterende kombers toegemaak. Die enigste versteuring in die ongerepte wit is die modderige merke wat die dag se wiele en perdepote in die pad gemaak het. Voor die koets staan die stoom op die span perde se warm lywe, en sy sien hoe die koetsier hom dieper in sy kombers inwoel.
“Waar’s die mense wat jou hier moet kom haal, Juffrou?” Die man klink omgekrap, asof dit haar fout is dat die kruispad geen wagtende perdekar oplewer nie.
“Hulle sal seker nou-nou hier wees.” Die woorde klink selfs vir haar onoortuigend. Die poskoets is met meer as twee uur vertraag. Higgens, oom Henry se butler, sou beslis nie so lank vir haar gesit en wag het nie. So ’n vermorsing van tyd sal oom Henry eenvoudig nie duld nie.
“Dis nie verstandig vir jou om alleen hier te wees nie.” Die koetsier sê dit soos ’n teregwysing.
Sy trek haar asem in om hom gerus te stel, maar die posbeampte roep ongeduldig van sy plek agterop die koets. “Ons is reeds ure oor ons tyd, koetsier!”
Meer hoef die man in sy intimiderende swart- en-maroen drag nie te sê nie. Die twee stukkende wiele wat hulle langs die pad opgedoen het, is die een deur ’n klip en die ander deur ’n gat onder die sneeu veroorsaak. Dit was onvoorsiene omstandighede. As die vertraging egter deur ’n persoon veroorsaak word, kan ’n boete gehef word.
Die sweep klap en die perde kom in beweging.
Met die sak teen haar lyf vasgedruk, staan Eloise die koets en agternakyk tot die rammeling daarvan net ’n eggo in die verte is. Die stilte is ysig. Geen wind wat deur blare roer nie. Geen voël wat roep nie.
Dis vir haar duidelik dat niemand haar hier gaan kom haal nie.
Oom Henry is waarskynlik erg omgekrap omdat die koets nie op die gegewe tyd opgedaag het nie. Sy kan hom eintlik hoor en sy ontevrede gesig voor haar geestesoog sien.
“Dan moet sy maar stap!” het hy waarskynlik uitgeroep toe Higgens sonder haar teruggekeer het Chisendale Place toe. “Sy kan tog nie van ons verwag om heeldag te sit en wag vir iemand wat ons uit die goedheid van ons hart ingeneem het om haar die werkhuis te spaar nie . . .”
Onrus roer in haar. Die sonstrale skitter in ’n illusie van goud op die sneeu oor die berge, maar dis nou net ’n kwessie van minute, dan gaan die son onder wees. Nog ’n hand vol minute later, en dit gaan donker wees. Dank die genade sy het Higgens se koetsspore wat sy deur die wit landskap kan volg en dat dit vannag volmaan is. Sy weet dit, want sy het Higgens so hoor sê.
“Woensdagaand is dit volmaan, dan roep die wolwe weer hier in die Sca Fell,” was sy presiese woorde. Waarop oom Henry hom daarop gewys het dat hier nie meer wolwe in Engeland is nie. In Skotland is daar dalk nog ’n verdwaalde paar, maar hier is dié ongediertes lankal uitgeroei.

“Die jaartal is 1808, Higgens,” het hy uit die hoogte laat hoor. “Ons is nie meer in die sestienhonderds nie.”
Die blote gedagte aan wolwe is egter genoeg om haar onrustig om haar te laat rondkyk. Reguit aan, soos wat die koets gery het, lei die pad na Keswick. Agtertoe lê Penrith, waar hulle vroeër stilgehou het om perde te ruil. Die pad wat die berge in kronkel, sal haar na haar oom en tannie se huis neem. Chisendale Place, ’n verbeeldinglose, platgesig- dubbelverdiepinggebou langs die pad met die bome naaste aan die huis alles weggekap, asof hulle nie welkom is so na aan Henry Grubbs en sy gesin nie. Of dalk het die bome sommer een nag besluit om weg te loop, teen die steiltes op, of af met die vallei, net om buite hoorafstand te kom van tannie Maxine se skerp stem.


Met ’n gevoel van gelatenheid haak sy die sak se band oor haar skouer en begin sy al met die wielspore langs stap. Dis nie die eerste keer dat haar oom haar die drie myl van die kruising af huis toe laat loop nie. Sy het egter nog nooit nodig gehad om dit ná donker te doen en dit boonop in die sneeu nie.
Eloise sug. Dis iets wat sy nogal gereeld doen die laaste ruk, hoewel nie met opset nie. Dalk raak haar lyf op dié manier van haar moedeloosheid ontslae. Sy is soos ’n kastrol wat op die vuur staan en prut. Van tyd tot tyd moet die deksel lig en ’n asemstoot stoom uitsug, anders gaan die spulletjie oorkook.
Die beeld van ’n kastrol wat warm en gesellig op ’n vuur staan en prut, laat haar oë waterig voel van honger en koue. Sy het gisteraand in Carlisle laas iets te ete gehad, en dit was ook maar slegs ’n skeppie van die roerpap wat haar ma berei het. Sy kon niks te ete langs die pad koop nie, want sy het elke pennie in haar besit vir haar ma gegee. Nou is haar maag een groot, hol kol.
Die nag daal geluidloos. Die een oomblik is daar nog ’n rooskleurige skynsel bokant die westerkim, die volgende oomblik is alles grys. Dis asof die sneeulandskap asem ophou vir iets om die stilte te verbreek. Gelukkig kom die maan vanaand vroeg op. Teen die tyd dat sy die skeur in die berg bereik waar die stroompie deurvloei, hang die maan vol en rond in die lugruim. Hier lei die pad haar egter in die skadu’s tussen die steil hellings in.
Sy stap reguit aan, maar haar rug trek hol. Dis asof daar oë is wat haar uit die donker bosse volg, ’n ander asem as hare is wat in wolkies in die aandlug wegraak. Sy ril en trek die sjaal hoër op dat dit haar nek ook kan toemaak. Genade, maar dis koud. Saggies nou. Maar haar voetstappe knars in die sneeu en vertel enigiets met ore dat sy hier stap. Dit voel haar haar hartklop moet ook hoorbaar wees.

Dalk moet sy aan iets lekkers probeer dink. Iets soos . . . warm sop. Warm water in die waskom op die tafeltjie in haar kamer. Warm, droë kouse aan haar voete.
Toe ’n lang, uitgerekte tjankgeluid die stilte versplinter, laat val sy amper die sak. Daardie geluid is veel nader as wat dit netnou was. Sy gaan staan en staar grootoog om haar, hou haar asem op om beter te luister, maar die gekerm kaats in eggo’s van die berghange na haar terug sodat sy geen idee het van waar die geluid kom nie.